Czy religia wlicza się do średniej ocen?

Nie. Od 1 września 2024 r. do średniej, od której zależy świadectwo z wyróżnieniem, nie wlicza się ani oceny z religii, ani oceny z etyki. Wcześniej te oceny mogły średnią podwyższyć lub obniżyć. Łatwo przeoczyć tę zmianę, bo sprowadzała się do wykreślenia z przepisu dwóch słów. Do tego wiele stron internetowych wciąż opisuje zasady sprzed tej daty.

Jak brzmiał przepis wcześniej i jak brzmi teraz

Zasady oceniania w szkołach publicznych wynikają z rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 22 lutego 2019 r. Tekst jednolity tego aktu ogłoszono w Dz.U. z 2023 r. poz. 2572. W tej sprawie znaczenie mają paragraf 18, który reguluje promocję do następnej klasy, i paragraf 19, odnoszący się do ukończenia szkoły. Przepisy sprawdziliśmy według stanu na 24 września 2026 r.

Paragraf 18 ustęp 2 miał następujące brzmienie:

„Uczniowi, który uczęszczał na dodatkowe zajęcia edukacyjne, religię lub etykę, do średniej ocen, o której mowa w ust. 1, wlicza się także roczne oceny klasyfikacyjne uzyskane z tych zajęć.”

Później ten ustęp otrzymał nowe brzmienie. Zmianę wprowadziło rozporządzenie Ministra Edukacji z 22 marca 2024 r., ogłoszone w Dz.U. z 2024 r. poz. 438:

„Uczniowi, który uczęszczał na dodatkowe zajęcia edukacyjne, do średniej ocen, o której mowa w ust. 1, wlicza się także roczne oceny klasyfikacyjne uzyskane z tych zajęć.”

Zniknęły słowa „religię lub etykę”, a pozostała część zdania się nie zmieniła. Taką samą poprawkę wprowadzono w paragrafie 19 ustęp 2, dotyczącym średniej końcowej obliczanej przy ukończeniu szkoły. Nowe przepisy stosuje się od 1 września 2024 r., czyli od roku szkolnego 2024/2025.

Czego ta zmiana nie dotyczy

Religia nadal podlega ocenie, a wystawiona ocena trafia na świadectwo. Inaczej liczy się wyłącznie konkretną średnią wskazaną w paragrafach 18 i 19. Jeśli uczeń uczęszcza na religię, dostaje z niej ocenę tak jak wcześniej.

Nic nie zmieniło się w przypadku dodatkowych zajęć edukacyjnych. Przepis wciąż wymienia je wprost, dlatego uzyskane z nich oceny wchodzą do średniej. Nie należy utożsamiać ich z religią i etyką. Dodatkowe zajęcia edukacyjne są efektem decyzji szkoły o poszerzeniu oferty, natomiast religia i etyka mają w przepisach odrębny status.

Nowe zasady nie obejmują wcześniejszych lat. Świadectwa wydane przed 1 września 2024 r. przygotowano zgodnie z poprzednią wersją przepisu i nie są ponownie przeliczane.

Co to zmienia przy czerwonym pasku

Właśnie ta średnia decyduje o wyróżnieniu nazywanym potocznie czerwonym paskiem. Uczeń musi spełnić dwa warunki: uzyskać co najmniej 4,75 średniej z obowiązkowych zajęć edukacyjnych i co najmniej bardzo dobrą ocenę zachowania. Oba progi dokładniej omawia materiał wyjaśniający, jaka średnia na czerwony pasek jest potrzebna.

W praktyce jedni uczniowie na tej zmianie zyskują, inni tracą. Szóstka z religii, która wcześniej podciągała wynik, nie jest już uwzględniana, więc uczeń może znaleźć się poniżej progu. Z kolei pominięcie niższej oceny z religii poprawia średnią. Z tego powodu obliczeń sprzed 2024 roku nie można stosować do obecnych zasad.

Mechanizm liczenia się nie zmienił. To nadal zwykła średnia arytmetyczna: należy zsumować odpowiednie oceny i podzielić wynik przez ich liczbę. Kolejne czynności objaśnia materiał o tym, jak obliczyć średnią ocen.

Najczęstsze błędy

Najczęściej powtarza się dawną zasadę za stronami, które nie zostały zaktualizowane po 2024 roku. W sieci wciąż jest sporo takich tekstów. Zwykle nie podają daty ani podstawy prawnej, więc ich nieaktualność nie zawsze widać od razu.

Kolejny błąd polega na uznaniu, że religia zniknęła ze świadectwa, skoro ocena nie wchodzi do średniej. Nie zniknęła. Po prostu nie uczestniczy w tym konkretnym obliczeniu.

Zdarza się też mylenie religii z dodatkowymi zajęciami edukacyjnymi. W przepisie są to osobne kategorie, a po zmianie traktuje się je inaczej.

Błędne jest również przekonanie, że nowe zasady obejmują wcześniejsze roczniki. Obowiązują od 1 września 2024 r.

Najczęściej zadawane pytania