Matematyka

Twierdzenie Talesa: co mówi, wzór i przykłady

04.07.2026 2 min czytania

Twierdzenie Talesa mówi, że jeśli ramiona kąta przetniemy dwiema prostymi równoległymi, to podzielą one ramiona na odcinki proporcjonalne. Dzięki temu, znając trzy odcinki, możemy obliczyć czwarty, układając prostą proporcję.

Co mówi twierdzenie Talesa

Wyobraź sobie kąt i dwie proste równoległe, które przecinają oba jego ramiona. Twierdzenie Talesa mówi, że stosunek odcinków wyznaczonych na jednym ramieniu jest taki sam jak stosunek odpowiednich odcinków na drugim ramieniu. Krótko mówiąc, odcinki są proporcjonalne. To narzędzie bardzo przydatne w geometrii, gdy trzeba obliczyć nieznaną długość.

Wzór z twierdzenia Talesa

Twierdzenie zapisujemy jako proporcję. Jeśli na jednym ramieniu powstały odcinki a i b, a na drugim odpowiednio c i d, to zachodzi:

a podzielone przez b równa się c podzielone przez d

Znając trzy z tych czterech odcinków, obliczysz czwarty. Wystarczy rozwiązać proporcję, mnożąc na krzyż.

Przykład obliczeń

Na jednym ramieniu kąta proste równoległe wyznaczyły odcinki 2 i 3. Na drugim ramieniu pierwszy odcinek ma 4, a drugi jest nieznany, oznaczmy go x. Układamy proporcję: 2 podzielone przez 3 równa się 4 podzielone przez x. Mnożymy na krzyż: 2 razy x równa się 3 razy 4, czyli 2x równa się 12. Stąd x równa się 6. Nieznany odcinek ma długość 6.

Do czego służy twierdzenie Talesa

Twierdzenie Talesa wykorzystujemy, gdy w figurze pojawiają się proste równoległe i chcemy policzyć brakującą długość. Przydaje się przy dzieleniu odcinka na równe części, przy zadaniach z trójkątami oraz w praktyce, na przykład przy mierzeniu wysokości drzewa na podstawie długości cienia. Wtedy proporcje robią całą pracę za nas.

Najczęstsze pytania (FAQ)

Co mówi twierdzenie Talesa?

Że proste równoległe przecinające ramiona kąta dzielą je na odcinki proporcjonalne.

Jaki jest wzór z twierdzenia Talesa?

a podzielone przez b równa się c podzielone przez d, gdzie a, b, c, d to odpowiednie odcinki na ramionach kąta.

Do czego służy twierdzenie Talesa?

Do obliczania nieznanej długości odcinka, gdy w figurze występują proste równoległe.

Kiedy można stosować twierdzenie Talesa?

Gdy ramiona kąta są przecięte prostymi równoległymi. To warunek konieczny.

Powiązane artykuły