Edukacja obywatelska w szkole — czego uczą się uczniowie od 2025 roku?

Obok edukacji zdrowotnej, drugim nowym przedmiotem wprowadzonym do polskich szkół od września 2025 roku jest edukacja obywatelska. Ma ona kształtować świadomych i aktywnych obywateli. Co obejmuje program?

Cel przedmiotu

Edukacja obywatelska ma na celu rozwijanie kompetencji obywatelskich uczniów — rozumienia demokratycznych wartości, praw i obowiązków obywatelskich, mechanizmów funkcjonowania państwa i społeczeństwa.

Zakres tematyczny

Program obejmuje m.in.:

• Demokratyczne wartości — wolność, równość, solidarność, tolerancja
• System polityczny — jak działa parlament, rząd, samorząd, sądownictwo
• Prawa człowieka — Konstytucja, Europejska Konwencja Praw Człowieka
• Unia Europejska — instytucje, prawa obywateli UE, wspólny rynek
• Media i dezinformacja — krytyczna analiza informacji, fake newsy, bańki informacyjne
• Aktywność obywatelska — wolontariat, organizacje pozarządowe, inicjatywy lokalne
• Budżet i podatki — skąd się biorą pieniądze w państwie i na co są wydawane

Wymiar zajęć

Edukacja obywatelska prowadzona jest w wymiarze 1 godziny tygodniowo. Razem z edukacją zdrowotną stanowi element szerszej reformy programowej mającej lepiej przygotować uczniów do życia w nowoczesnym społeczeństwie.

Metody nauczania

Przedmiot ma charakter praktyczny — zamiast suchego wykładu zaleca się: debaty, symulacje (np. sesja rady gminy), projekty grupowe, analizę aktualnych wydarzeń, spotkania z lokalnymi działaczami i politykami.

Dlaczego to ważne?

Badania pokazują, że młodzi Polacy mają niską wiedzę obywatelską i niski poziom zaufania do instytucji demokratycznych. Edukacja obywatelska ma to zmienić — ale jej skuteczność zależy od sposobu prowadzenia zajęć i zaangażowania nauczycieli.