Prawa ucznia w szkole — co wolno, a czego nie wolno nauczycielowi?

Każdy uczeń ma prawa gwarantowane przez prawo oświatowe, Konstytucję RP i Konwencję o Prawach Dziecka. Jakie dokładnie? Czego nauczyciel nie może robić? Kiedy szkoła łamie prawo?

Podstawowe prawa ucznia

• Prawo do nauki — bezpłatna edukacja w szkole publicznej
• Prawo do informacji — uczeń ma prawo znać kryteria oceniania, regulamin szkoły, program nauczania
• Prawo do wyrażania opinii — samorząd uczniowski, ankiety, dyskusje
• Prawo do prywatności — nauczyciel nie może czytać prywatnej korespondencji ucznia
• Prawo do godności — zakaz poniżania, ośmieszania, dyskryminacji
• Prawo do bezpieczeństwa — szkoła musi chronić przed przemocą

Czego nauczyciel NIE może robić?

• Stosować kar fizycznych
• Publicznie ośmieszać ucznia
• Zabierać telefonu na dłużej niż trwa lekcja (chyba że regulamin stanowi inaczej)
• Wstawiać oceny za zachowanie do dziennika jako oceny przedmiotowe
• Karać za nieobecność obniżając ocenę z przedmiotu
• Odmawiać wglądu w prace pisemne

Co robić, gdy prawa są łamane?

1. Porozmawiaj z nauczycielem — często nieporozumienie można wyjaśnić
2. Zgłoś do wychowawcy lub pedagoga szkolnego
3. Napisz do dyrektora szkoły
4. Skontaktuj się z kuratorium oświaty
5. W poważnych przypadkach — Rzecznik Praw Dziecka

Obowiązki ucznia

Prawa idą w parze z obowiązkami: uczęszczanie na lekcje, przestrzeganie regulaminu, szanowanie nauczycieli i innych uczniów, dbanie o mienie szkolne.